سوالات متن درس ششم ۶ دینی دوازدهم / ریاضی و تجربی و انسانی - همیار آموزش

۱- چرا لازم است، با برخی از قوانین و سنتهای الهی آشنا شویم؟
جواب: تا بتوانیم با توجه به آنها، بهتر برنامه ریزی کنیم و راه موفقیت را هموارتر سازیم.

۲- یکی از موارد «سبقت رحمت بر غضب خدا» را توضیح دهید
جواب: آن است که وقتی انسان کار نیکی انجام می‌‌دهد، خداوند به فرشته اش فرمان می‌‌دهد که فورا آن را ثبت نماید اما وقتی گناهی مرتکب می‌‌شود، از فرشته خود می‌‌خواهد تا بنده اش، توبه کند و جبران نماید و در صورتی که بنده، توبه نکرد، آن گناه را ثبت نماید. همچنین خداوند، عمل نیک را چند برابر پاداش و کار بد را فقط به‌اندازه خود آن گناه، جزا می‌‌دهد.

۳- شناخت قوانین جهان خلقت از طریق علوم تجربی را با شناخت قوانین حاکم بر زندگی انسانها، مقایسه نمایید.
جواب: شناخت قوانین جهان از طریق علوم سبب آشنایی ما با نشانه های الهی و نیز بهره گرفتن از طبیعت می‌‌شود. شناخت قوانین حاکم بر در زندگی انسان ها موجب نگرش صحیح ما نسبت به تلخی ها و شیرینی ها، شکست ها و موفقیت ها، بیماری و سلامت به طور کلی همه حوادث زندگی می‌‌شود و دیدگاه ما را نسبت به وقایع و حوادث جهان از دیگران ممتاز می‌‌سازد و بالأخره، این شناخت در روابطمان با خدا، خود، خلقت و دیگران تأثیر بسزایی دارد.

۴- از سنت های الهی، سبقت رحمت بر غضب» را توضیح دهید.
جواب: از آنجا که خداوند به بندگان خود محبت دارد، با همه آنان، چه نیکوکار و چه گناهکار، به لطف و مهربانی رفتار می‌‌کند. او به بندگان خود اعلام می‌‌کند که: «پروردگار شما، رحمت را بر خود واجب کرده است.» یعنی، حتی آن جا که خداوند بر کسی غضب می‌‌کند، باز هم از دریچه «لطف و رحمت» است؛ مانند مادری که بر فرزندش سخت می‌‌گیرد و یا در مواردی او را تنبیه می‌‌کند تا او را از اشتباه باز دارد و به هیچ وجه قصد انتقام گیری از فرزند خود را ندارد. از همین جهت است که راه بازگشت فرد گناهکار به سوی خداوند، همیشه باز است.

۵- ابتلا در لغت به چه معناست و در این جا به چه معناست؟
جواب: در لغت به معنای، «امتحان» است. و در اینجا به معنای «قرار دادن فرد در تنگنا یا موقعیتی است که صفات درونی خود را بروز دهد یا نادرستی آن چه را ادعا کرده، مشخص سازد.»

۶- ایجاد زمینه مناسب برای رشد و تعالی شخص مؤمن مانند یافتن دوست خوبه شرکت در جلسه قرآنی و خواندن یک کتاب تأثیر گذار و هدایتگر و پیدا کردن راه توبه و استغفار، از جلوه های کدام سنت الهی است؟
جواب: توفیق الهی

۷- میان «امتحان الهی» و «امتحان بشری» چه تفاوتی وجود دارد؟ بنویسید.
جواب: در «امتحان بشری»، ما غالبأ از حقیقت درون افراد بی خبر هستیم و می‌‌کوشیم تا از طریق امتحان کردن آنها، به آگاهی لازم برسیم؛ ولی «امتحان خداوند علیم برای آگاه شدن از درون افراد نیست، بلکه برای رشد دادن و به ظهور رساندن استعدادها و نشان دادن تمایلات درونی افراد است.

۸- در فرهنگ قرآن کریم، «توفیق» به معنای «آسان نمودن» است؛ یعنی چه؟
جواب: یعنی همراه با سعی و تلاشی که انسان از خود نشان می‌‌دهد، خداوند نیز شرایط و اسباب را چنان فراهم می‌‌سازد که وی بتواند «آسانتر» به مقصد برسد.

۹- «رشد و کمال» و «عقب ماندگی و خسران» به ترتیب نتیجه و معلول چیست؟
جواب: عمل درست – عمل غلط [نادرست]

۱۰- توفیق الهی را تعریف نمایید.
جواب: امداد خاص خدای متعال نسبت به آنان که با نیت پاک، قدم در راه حق گذارند و سعادت جهان آخرت و رضایت پروردگار را هدف خود قرار دهند، «توفیق الهی» نام دارد.

۱۱- حدیث امام صادق(ع) که درباره رابطه مراتب ایمان» و «مراقب امتحان» است: «انما المؤمن بمنزله کفه المیزان کلما زید فی ایمانیه زید فی بلائه» به کدام سنت الهی اشاره دارد و با کدام آیه شریفه زیر ارتباط معنایی» دارد؟
۱- ابتلاء – أَحَسِبَ النَّاسُ أَنْ یُتْرَکُوا أَنْ یَقُولُوا آمَنَّا وَهُمْ لا یُفْتَنُونَ
۲- امداد عام الهی- أَحَسِبَ النَّاسُ أَنْ یُتْرَکُوا أَنْ یَقُولُوا آمَنَّا وَهُمْ لا یُفْتَنُونَ
۳- امداد خاص الهی- وَالَّذِینَ جَاهَدُوا فِینَا لَنَهْدِیَنَّهُمْ سُبُلَنَا ۚ وَإِنَّ اللَّهَ لَمَعَ الْمُحْسِنِینَ
۴- املاء- وَالَّذِینَ جَاهَدُوا فِینَا لَنَهْدِیَنَّهُمْ سُبُلَنَا ۚ وَإِنَّ اللَّهَ لَمَعَ الْمُحْسِنِینَ
جواب: ۱- ابتلاء – أَحَسِبَ النَّاسُ أَنْ یُتْرَکُوا أَنْ یَقُولُوا آمَنَّا وَهُمْ لا یُفْتَنُونَ

۱۲- آیا روی آوردن دنیا و لذت های دنیوی به برخی انسان های گناهکار نشانه لطف خداوند به آنان است؟ چرا؟
جواب: «خیر» – زیرا در واقع خداوند، امکانات و لوازم رسیدن به خواسته ها و هدف های هر دو گروه را یکسان فراهم کرده است، حال کسی که راه حق را بر می‌‌گزیند لوازم و امکانات رسیدن به حق را می‌‌یابد و مراتب «کمال» را می‌‌پیماید و کسی که فقط دنیا را انتخاب کرده و برای آن تلاش می‌‌کند، همان را به دست می‌‌آورد. البته این عواقب زیان بار تصمیم غلط خود را در آخرت مشاهده خواهند کرد.

۱۳- خداوند با چه چیزی ما را امتحان می‌‌کند؟ با ذکر مثال، مطلب را توضیح دهید.
جواب: «او با هر امر خیر و شری ما را می‌‌آزماید [ امتحان می‌‌کند]»؛ بیماری یا سلامت، فقر یا ثروت، از دست دادن پدر و مادر یا داشتن پدر و مادر، بارش باران یا وقوع خشک سالی و به طور کلی، هر حادثه شیرین یا تلخ، مواد امتحانی ما به حساب می‌‌آیند و نحوه مواجهه ما با آنها، پیروزی با شکست ما را رقم می‌‌زند و مهیای امتحانی دیگر می‌‌سازد.

۱۴- اگر از ما بپرسند: «خداوند با چه چیزی ما را امتحان می‌‌کند؟ کدام گزینه، وافی مطلب در این زمینه خواهد بود؟
۱- با امر خیر و شر ؛ کُلُّ نَفْسٍ ذَائِقَهُ الْمَوْتِ ۗ وَنَبْلُوکُم بِالشَّرِّ وَالْخَیْرِ فِتْنَهً ۖ وَإِلَیْنَا تُرْجَعُونَ
۲- با تقدیر و قضای الهی ؛ کُلُّ نَفْسٍ ذَائِقَهُ الْمَوْتِ ۗ وَنَبْلُوکُم بِالشَّرِّ وَالْخَیْرِ فِتْنَهً ۖ وَإِلَیْنَا تُرْجَعُونَ
۳- با امر خیر و شر ؛ کُلًّۭا نُّمِدُّ هَـٰٓؤُلَآءِ وَهَـٰٓؤُلَآءِ مِنْ عَطَآءِ رَبِّکَ ۚ وَمَا کَانَ عَطَآءُ رَبِّکَ مَحْظُورًا
۴- با تقدیر و قضای الهی ؛ کُلًّۭا نُّمِدُّ هَـٰٓؤُلَآءِ وَهَـٰٓؤُلَآءِ مِنْ عَطَآءِ رَبِّکَ ۚ وَمَا کَانَ عَطَآءُ رَبِّکَ مَحْظُورًا
جواب: ۱- با امر خیر و شر ؛ کُلُّ نَفْسٍ ذَائِقَهُ الْمَوْتِ ۗ وَنَبْلُوکُم بِالشَّرِّ وَالْخَیْرِ فِتْنَهً ۖ وَإِلَیْنَا تُرْجَعُونَ

۱۵- وقتی انبیاء مردم را به دین الهی فرا می‌‌خواننده مردم در برابر این دعوت، چند دسته می‌‌شوند؟
جواب: «دو دسته»؛ دسته ای به ندای حقیقت پاسخ مثبت می‌‌دهند و هدایت الهی را می‌‌پذیرند و دست های دیگر، لجاجت ورزیده و در مقابل حق می‌‌ایستند. خداوند، سنت و قانون خود را بر این قرار داده که هر کس، هر کدام از این دو راه را برگزیند، بتواند از همین امکاناتی که خدا در اختیارش قرار داده، استفاده کند تا در همان مسیری که انتخاب کرده، به پیش رود و باطن خود را آشکار کند.

۱۶- طبق فرمایش امام صادق (ع) در حدیث بالا، سنگین تر شدن بلا و امتحان انسان مؤمن معلول و نتیجه چیست؟
جواب: معلول و نتیجه افزوده شدن ایمان وی می‌‌باشد.

۱۷- قرآن کریم درباره چه کسانی می‌‌فرماید: «اینان در آخرت، جز آتش دوزخ ندارند و هر چه در دنیا کرده‌اند بر باد رفته و آن چه را که انجام می‌‌دهند، باطل است.» و با کدام سنت الهی مرتبط است؟
جواب: «کسانی که دنیا و تجملات آن را بخواهند» – «سنت امداد عام الهی»

۱۸- موفقیت در هر مرحله ای از امتحان یا ابتلاء الهی، سبب چه نتایجی می‌‌شود؟ با ذکر مثال مطلب را توضیح دهید.
جواب: سبب ورود فرد به مرحله ای برتر می‌‌شود و او را با امتحان های جدیدتر روبرو می‌‌کند؛ مانند دانش آموزی که با موفقیت در هر امتحانی، وارد مرحله ای بالاتر از امتحانات می‌‌گردد تا به موفقیت نهایی برسد.

۱۹- امداد خاص خدای متعال نسبت به آنان که با نیت پاک، قدم در راه حق گذارند و سعادت جهان آخرت و رضایت پروردگار را هدف خود قرار دهند، چه نام دارد و کدام آیه، مبین آن است؟
جواب: توفیق الهی – والذین جاهدوا فینا لنهدینهم سبلنا وإن الله لمع المحسنین

۲۰- سنت ابتلاء را توضیح دهید
جواب: عام ترین و فراگیرترین قانون خداوند است که «ثابت و همیشگی» است و شامل همه انسانها در همه دوران ها می‌‌شود. به عبارت دیگر، زندگی هر انسانی، چه مؤمن و چه کافر، چه فقیر و چه غنی، چه سیاه و چه سفید، صحنه امتحان ها و آزمایش هاست.
هویت و شخصیت انسان ها با این «ابتلائات»، ساخته می‌‌شود و شناخته می‌‌گردد. از این رو، کوچک ترین حادثه ای که پیرامون ما رخ می‌‌دهد، امتحانی برای ماست تا روشن که ما نسبت به آن حادثه چه تصمیمی می‌‌گیریم و چگونه عمل می‌‌کنیم.

۲۱- دو مورد از جلوه های امداد خاص الهی [توفیق الهی را بنویسید.
جواب: یکی از جلوه های آن، نصرت و هدایت الهی به دنبال تلاش و مجاهدت است. خداوند، انسان تلاشگر و مجاهد را حمایت می‌‌کند، دست او را می‌‌گیرد و با پشتیبانی خود به پیش می‌‌برد. از جلوه های دیگر توفیق الهی، ایجاد زمینه مناسب برای رشد و تعالی شخص مؤمن می‌‌باشد.

۲۲- کدام سنت الهی، عام ترین و فراگیرترین قانون خداوند است که ثابت و همیشگی» است و شامل همه انسان ا در همه دوران ها می‌‌شود؟
جواب: سنت «ابتلاء = امتحان = فتنه = آزمایش».

۲۳- آیا «عامل درونی» هم، در کسب توفیق الهی نقش تعیین کننده دارد؟ مثالی بنویسید.
جواب: «بلی» – برای مثال، دو نفر با هم آیاتی از قرآن را از رسول اکرم (ص) می‌‌شنیدند، اما این آیات، ایمان یکی را تقویت می‌‌کرد، ولی بر لجاجت و کفر دیگری می‌‌افزود.
و مثال دیگر، دو نفر با هم از کنار مسجدی می‌‌گذرند و صدای اذان را می‌‌شنوند، یکی به مسجد می‌‌رود تا نماز اول وقت را بخواند و دیگری بدون توجه، از کنار آن مسجد می‌‌گذرد.

۲۴- چند مورد از سنت های الهی را فقط نام ببرید. (۴ مورد)
جواب: ۱- ابتلاء [امتحان آزمایش : فتنه]
۲- امداد عام الهی
۳- امداد خاص الهی (توفیق الهی)
۴- سبقت رحمت بر غضب
۵- املاء و استدراج
۶- تأثیر اعمال انسان در زندگی خویش

۲۵- نمونه هایی از سبقت رحمت خدا بر غضبش را بنویسید
جواب: ۱- آمرزش گناهان با توبه
۲- آمرزش برخی گناهان با انجام کار نیک
۳- حفظ آبروی بندگان گناهکار
۴- پذیرش عبادت اندک
۵- رضایت سریع از کسی که طلب آمرزش کرده است.

۲۶- قرآن کریم، از کدام قوانین با عنوان «سنت های الهی» یاد کرده و مردم را به شناخت آنها به خصوص، سنت های مربوط به زندگی انسان دعوت نموده است؟
جواب: بر اساس تقدیر الهی، دانستیم که جهان خلقت قانونمند است و پدیده های آن در دایره قوانین خاصی مسیر تکاملی خود را می‌‌پیمایند. این قانون مندی، اختصاص به پدیده های طبیعی ندارد و زندگی فردی و اجتماعی انسان ها را نیز در بر می‌‌گیرد. قرآن کریم، از این قوانین با عنوان «سنت های الهی» یاد کرده است.

۲۷- انسانی که به دام گناه می‌‌افتد و سپس توبه می‌‌کند و از گناه دوری می‌‌کند را با انسانی که پس از گناه با حق دشمنی ولجاجت می‌‌ورزد مقایسه نمایید.
جواب: انسانی که به دام گناه می‌‌افتد، خداوند برای او شرایطی فراهم می‌‌کند که بتواند توبه کند و از گناه دوری نماید، حتی اگر بارها گناه کرد و توبه نمود، باز هم خداوند از گناه او می‌‌گذرد.
اما اگر کسانی چنان در گناه و باطل پیش روند که از کار خود خرسند باشند و با حق دشمنی و لجاجت ورزند، خداوند به آنها فرصتی می‌‌دهد و آنها این فرصت را وسیله غوطه ور شدن در تاریکی قرار می‌‌دهند، به طوری که اگر در ابتدا، اندک امیدی وجود داشت که نور حق در دلشان بتابد، به تدریج چنین امیدی بر باد رفته و به شقاوت ابدی گرفتار می‌‌شوند.

۲۸- اگر انسان، ایمان به خداوند» و «بندگی او» را اعلام کند، بنا به سنت ابتلاء، وارد امتحان ها و آزمایش های خاص آن می‌‌شود.
جواب: درست ✅

۲۹- به میزانی که انسان در آزمون های اولیه سربلند بیرون آید، قدم در آزمون های بعد می‌‌گذارد و برای کسب کمالات برتر آماده می‌‌شود.
جواب: درست ✅

۳۰- قانون مندی حاکم بر جهان خلقت، تجلی تقدیر الهی و زمینه ساز حرکت و پویایی انسان و به کارگیری اراده و اختیار اوست.
جواب: درست ✅

۳۱- قانون مندی حاکم بر جهان خلقت، تجلی …تقدیر الهی… و زمینه ساز حرکت و پویایی انسان و به کارگیری …اراده و اختیار… اوست.

۳۲- کدام سنت الهی موجب به ظهور رساندن استعدادهای آدمی می‌‌شود؟
جواب: سنت ابتلا

۳۳- حفظ آبروی بندگان گناهکار و پذیرش عبادت اندک نمونه هایی از …سنت سبقت رحمت و غضب… است.

۳۴- قرار گرفتن در دایره‌ی سنت ابتلا و استدراج نتیجه و معلول چیست؟
جواب: نتیجه عمل خود انسان ها

سوالات درس ۶ دینی دوازدهم رشته ریاضی تجربی

هایلایت PDF

مشاهده نمایش

دریافت